Rzeźba "Kot Hamlet"

Historia pierwszego kota na Litwie rozpoczęła się w XIII wieku w Olicie, a jego przyjaźń z człowiekiem trwa do dziś.

Dziś w Alytusie odsłonięto rzeźbę kota autorstwa rzeźbiarza Lukasa Šiupšinskasa. „Koci Hamlet”
Olita ma do tego prawo, przywilej i motyw: najstarsze szkielety kotów na Litwie odkryto na terenie grodziska.
Czy wiesz, że najstarsze szczątki kota na Litwie znaleziono w naszym mieście? To nie legenda, a fakt potwierdzony przez historyków! Najstarsze szkielety kotów w kraju znaleziono w Olicie i pochodzą z XIII wieku, natomiast te znalezione w Wilnie i Kiernowie pochodzą z późniejszych czasów.

„Pierwsze wieści o archkocie olickim dotarły do mnie w Kiernowie, kiedy rozmawiałem z moim sąsiadem, badaczem z Kiernowa i legendą litewskiej archeologii, profesorem Aleksiejusem Luchtansem. Spędziliśmy z nim niejeden wieczór na rozmowach o archeologii. Widząc jego białego kota, który często i zaciekle walczył z kotami plebańskimi, zapytałem: a co z kotami – od kiedy i gdzie pojawiają się na Litwie? Profesor, który ma fenomenalną pamięć i ogromny zasób wiedzy, natychmiast mi odpowiedział – pierwszy został znaleziony w Olicie, na terenie kurhanu zamkowego, datowanego na około XIII wiek n.e. To utkwiło mi w pamięci i mając taką wiadomość, nie mogłem jej zachować dla siebie, zwłaszcza po przyjeździe do Olity, ponieważ chcę, aby miasto było interesujące, aby ujawniło jak najwięcej swoich skarbów. Później, rozmawiając z pracownikami Muzeum Krajoznawczego w Olicie, usłyszałem potwierdzenie, że najstarszy kot na Litwie rzeczywiście został znaleziony w „Alytus. szczęka” – powiedział M. Talutis, proboszcz parafii św. Ludwika.

Fragment kości policzkowej odnaleziono podczas wykopalisk archeologicznych w 2016 roku. Ponieważ warstwa kulturowa na tym stanowisku (III–XIII wiek) jest bardzo zróżnicowana, bardzo trudno jest dokładnie określić jej wiek, dlatego wybrano najpóźniejszą datę graniczną – XIII–XIV wiek.

Fragment kości policzkowej znajduje się na Uniwersytecie Wileńskim. Został on zbadany przez zooarcheolog doc. dr hab. Giedrė Piličiauskienė i wspomniany w publikacji „Fauna zamków wileńskich: od steka do przyjaciela”, Wydawnictwo Uniwersytetu Wileńskiego, 2019.